Η χρονιά βέβαια θα είναι γεμάτη από αναδρομικές σπουδαίων και καταξιωμένων καλλιτεχνών, παράλληλα όμως το ζυγό έτος του 2026, διαθέτει και σημαντικές εκδηλώσεις, όπως: η 61η Μπιενάλε της Βενετίας, η 18η Μπιενάλε της Λυών και η 16η Μπιενάλε της Γκουάνγκτζου που θα μας δώσουν την ευκαιρία να αφουγκραστούμε ότι συμβαίνει τον κόσμο της σύγχρονης τέχνης, αλλά και να θαυμάσουμε πολλά αντιπροσωπευτικά εκθέματα.
1 Tracey Emin: A Second Life/Tate Modern, London/27 Φεβ. έως31 Αυγ.
Η έκθεση Μια Δεύτερη Ζωή, έχει επιρροές από τη σωτήρια χειρουργική επέμβαση μετά τη διάγνωση ότι η καλλιτέχνης είχε ασθενήσει με καρκίνο. Με περισσότερα από 90 έργα, η έκθεση εντοπίζει βασικές στιγμές στην καριέρα της Emin, συμπεριλαμβανομένων πρώιμων έργων-ορόσημων όπως το My Bed (1998), το οποίο υπήρξε αιτία για πολλές συζητήσεις περί τέχνης εκείνη την εποχή, καθώς υπήρξε υποψήφιο για βραβείο Turner. Ένα ζωντανό, τρισδιάστατο έκθεμα του πραγματικού, ακατάστατου κρεβατιού της Emin, μετά από μια περίοδο σοβαρής κατάθλιψης και συναισθηματικού αποσυντονισμού. Περιλάμβανε λερωμένα σεντόνια, χρησιμοποιημένα προφυλακτικά, εσώρουχα με κηλίδες περιόδου, άδεια μπουκάλια βότκας, πακέτα τσιγάρων και άλλα προσωπικά αντικείμενα σκορπισμένα στο πάτωμα. Φυσικά πολλοί κριτικοί και μεγάλο μέρος του κοινού εκείνης της εποχής σοκαρίστηκαν καθώς η Emin, παρουσίασε την ωμή, απογυμνωμένη πραγματικότητα της ζωής της, φέρνοντας το ιδιωτικό σε κοινή θέα, στον δημόσιο χώρο της Tate Gallery. Το έργο της Βρετανίδας καλλιτέχνιδας είναι βαθιά προσωπικό, εδώ και περισσότερα από 35 χρόνια, δημιουργεί εξομολογητικά, εννοιολογικά και συχνά προκλητικά έργα που προβάλλουν δημόσια την προσωπική της ζωή.
2 Raphael: Sublime Poetry/The Met, New York/29 Μαρ. έως 28 Ιουν.
Μετά από επτά χρόνια προετοιμασίας, η έκθεση για τον Raphael, έναν από τους σπουδαιότερους και πιο επιδραστικούς καλλιτένες της ιστορίας, μας υπόσχεται μια «βουτιά» σε ένα τεράστιο μέρος του έργου του. Η συλλογή διαθέτει περισσότερα από 200 σημαντικά σχέδια, πίνακες, ταπισερί και αντικείμενα διακοσμητικής τέχνης, δανεισμένα από ιδιωτικές και δημόσιες συλλογές από όλο τον κόσμο, πολλά από τα οποία δεν έχουν ποτέ παρουσιαστεί μαζί. Ο τιτάνας της Ιταλικής Αναγέννησης, Raffaello di Giovanni Santi (1483–1520), γνωστότερος ως Raphael, συνδύασε τη φιλοδοξία με τον λυρισμό για να δημιουργήσει έργα με πνευματική ένταση και συναισθηματικό βάθος, μια απαραίτητη δεξιότητα στο σύνθετο πολιτικό τοπίο των αυλών της Αναγέννησης. Γιος ζωγράφου και ποιητή, ο Ραφαήλ συναναστράφηκε με τους σημαντικότερους συγγραφείς και στοχαστές της εποχής του στη Ρώμη, επιδεικνύοντας μια ποιητική ευαισθησία που γοήτευσε τους συνομηλίκους του αλλά και τις επόμενες γενιές. Στη σύντομη ζωή του, καθώς πέθανε μόλις 37 ετών, πέτυχε τόσο βαθιά επιτυχία ως ζωγράφος, σχεδιαστής και αρχιτέκτονας που θεωρήθηκε η κορυφή της καλλιτεχνικής τελειότητας για αιώνες μετά τον θάνατό του. Η έκθεση θα δώσει επίσης έμφαση στις απεικονίσεις των γυναικών, με τη χρήση γυμνών μοντέλων για πρώτη φορά στη δυτική τέχνη έως και τις τρυφερές εικόνες της Παναγίας με το Βρέφος
3 Marchel Duchamp/MoMA, New York/12Απρ. έως 22 Αυγ.
Είναι σχεδόν αδύνατον να αναρωτηθούμε «Γιατί αυτό είναι τέχνη;» στην επίσκεψη μας σε κάποια σύγχρονη έκθεση, χωρίς η συζήτηση να φτάσει στο σπουδαίο έργο του Γάλλο-Αμερικανού καλλιτέχνη Marchel Duchamp (1887–1968). Ο οποίος, σε μια δημιουργική πορεία έξι δεκαετιών, αμφισβήτησε τον ίδιο τον ορισμό του έργου τέχνης, εγκαινιάζοντας μια νέα εποχή δημιουργικής ελευθερίας, αισθητή μέχρι σήμερα στο έργο νέων δημιουργών. Συμμετείχε σε πολλά κινήματα της σύγχρονης τέχνης, από τον Κυβισμό μέχρι τον Σουρεαλισμό και την Ποπ. Οι αναζητήσεις του χαρακτηρίστηκαν από μια προσπάθεια συνεχούς επανεφεύρεσης και σκόπιμης ασυνέπειας, καθώς δήλωνε ότι: «Με αναγκάζω να αντιφάσκω με τον ίδιο μου τον εαυτό, απλά για να αποφύγω να συμμορφωθώ με ένα προσωπικό-μόνιμο γούστο». Η έκθεση θα περιλαμβάνει ζωγραφική, γλυπτική, κινηματογράφο, σχέδιο και έντυπο υλικό από τις έξι δεκαετίες της καριέρας του. Στα έργα που ξεχωρίζουν περιλαμβάνονται το κυβιστικό αριστούργημα του Duchamp, Nude Descending a Staircase (Νο.2) και ο μνημειώδης πίνακας σε γυαλί, The Bride Stripped Bare by Her Bachelors. Αυτή η έκθεση προσφέρει μια ολοκληρωμένη εικόνα της πολύπλευρης καριέρας του Duchamp σε όλα τα μέσα από το 1900 έως το 1968, προσφέροντας στο σημερινό κοινό την πρώτη ευκαιρία να δει το πλήρες εύρος της δημιουργικής του παραγωγής.
4 Derrick Adams: View Master/ICA, Boston/ 16 Απρ. έως 7 Σεπ.
Με μια ποικιλόμορφη και εξαιρετικά παραγωγική πρακτική που εκτείνεται από τη ζωγραφική, το κολάζ, τη γλυπτική, την performance, το σχέδιο και το βίντεο, ο Derrick Adams αγκαλιάζει την ποπ κουλτούρα και τις ριζοσπαστικές απεικονίσεις του ελεύθερου χρόνου στις μαύρες αμερικανικές κοινότητες. Πολλές από τις ιστορίες και τα σενάρια που δημιουργεί είναι χιουμοριστικές, άλλες, κάνουν συχνά πολιτικές δηλώσεις και σε κάποιες περιπτώσεις συμβαίνουν και τα δύο ταυτόχρονα. Για παράδειγμα, το διαδραστικό γλυπτό του, Cool Down Bench, του 2023, ξυπνά παιδικές αναμνήσεις από τα παγωτατζίδικα της γειτονιάς του, μέσα από ένα μεγάλης κλίμακας γλυπτό που έχει σχεδιαστεί με βάση ένα παγωτό. Αποτυπωμένο σε κόκκινο, μαύρο και πράσινο, τα χρώματα της παναφρικανικής σημαίας, αποτελεί παράλληλα, ένα σύμβολο της απελευθέρωσης των μαύρων. Η έκθεση, που πήρε τον τίτλο της από το διάσημο παιχνίδι που ο μαύρος εφευρέτης Τσαρλς Χάρισον επανασχεδίασε το 1958 και θα συγκεντρώσει πάνω από 100 έργα του καλλιτέχνη που δημιουργήθηκαν κατά τη διάρκεια της 20ετούς πορείας του, καθώς και πρόσφατες δημιουργίες που δεν έχεουν εκτεθεί στο κοινό.
5 Anish Kapoor/Hayward Gallery,London/16 Ιουν. έως 18 Οκτ.
Γεννημένος το 1954 στο Μουμπάι, ο Sir Anish Mikhail Kapoor, ειδικεύεται στις εικαστικές εγκαταστάσεις, συχνά τεραστίων διαστάσεων και την εννοιολογική τέχνη. Από τότε που εκπροσώπησε τη Μεγάλη Βρετανία στην Μπιενάλε της Βενετίας το 1990 και κέρδισε το βραβείο Turner το 1991, ο Anish Kapoor έχει γίνει ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα ονόματα στη σύγχρονη γλυπτική. Τα μνημειώδη έργα του δημιουργούν εντυπωσιακές οπτικές ψευδαισθήσεις και μια αίσθηση μυστηρίου και αποπροσανατολισμού. Μεταξύ των εκθεμάτων θα περιλαμβάνεται και το έργο Mount Moriah at the Gate of the Ghetto (2022), ένα γλυπτό που μοιάζει να αψηφά τη βαρύτητα και θυμίζει ηφαιστειακή λάβα, αλλά σε ένα εντυπωσιακό κόκκινο χρώμα. Σήμερα, το έργο του ανήκει στις μόνιμες συλλογές του Μουσείου Τέχνης Carnegie, του Μουσείου και Κήπου Γλυπτικής Hirshhorn, του Εθνικού Κέντρου Τέχνης Reina Sofía, της Tate και του Μουσείου Moderna, μεταξύ άλλων ιδρυμάτων. Αρκετά από τα έργα του έχουν πουληθεί σε δημοπρασία για περισσότερα από 1 εκατομμύριο δολάρια.
Συνδεθείτε ή Εγγραφείτε για να συμμετάσχετε στη συζήτηση