Produttori del Barbaresco, η συνεταιριστική ελίτ!

Κρίνοντας από την μυθική διάσταση των κρασιών του, κάποιος θα υπέθετε ότι το Barbaresco είναι ένα αρχοντικός τόπος γεμάτος με μεγαλοπρεπή οινοποιεία, αριστοκρατικά κτίρια και αμέτρητες Ferrari και  Maserati να ανεβοκατεβαίνουν τους δρόμους του.

Στην πραγματικότητα ακόμα και σήμερα το περίφημο αυτό χωριό του Πιεμόντε είναι φτωχό, απομονωμένο και μικρό. Μόλις 600 άνθρωποι κατοικούν σε αυτό, ενώ –ναι, καλά διαβάζετε- δεν διαθέτει ούτε ένα μέρος για να αγοράσεις ένα πακέτο τσιγάρα ή ένα κομμάτι πίτσα!

Επιπρόσθετα τα άγονα εδάφη του πάντα το έφερναν σε δυσκολότερη οικονομική θέση από τα γειτονικά χωριά αφού μόνο το αμπέλι μπορούσε να καλλιεργηθεί εδώ, σε αντίθεση με το Roero για παράδειγμα το οποίο διαθέτει μεγάλη παραγωγή φράουλας και ροδάκινου.

Αυτή η δυσχερής κατάσταση ήταν που το 1958 οδήγησε τον ιερωμένο Don Fiorino Marengo να ενώσει 19 μικρούς καλλιεργητές (που έως τότε πούλαγαν τα σταφύλια τους) δημιουργώντας έναν οινοποιητικό συνεταιρισμό, με τους πρώτους 3 τρύγους μάλιστα να λαμβάνουν χώρα στις εγκαταστάσεις της εκκλησίας!

Σήμερα το οινοποιείο βρίσκεται στην άλλη πλευρά της πλατείας και τα μέλη είναι πλέον 53, ενώ τα 120ha που καλλιεργούν (από τα συνολικά 800 της ζώνης) καθιστούν το Produttori del Barbaresco ως τον μεγαλύτερο παραγωγό της σπουδαίας ονομασίας προέλευσης Barbaresco Docg. Αυτό όμως που κάνει τον PdB ξεχωριστό είναι τα υψηλότατα ποιοτικά στάνταρντ που τον καθιστούν έναν από τους απολύτως κορυφαίους οινοποιητικούς συνεταιρισμούς στον κόσμο.

Δεν είναι σκοπός αυτού του άρθρου να αναλυθεί ο τρόπος που διασφαλίζονται αυτές οι επιδόσεις και διατηρούνται οι ισορροπίες εντός του, όμως ενδεικτικά αναφέρουμε ότι όλα τα μέλη ανεξαρτήτως της έκτασης του αμπελώνα έχουν ισοδύναμη ψήφο, ενώ το μικρό μέγεθος του τους επιτρέπει να φέρνουν όποτε θέλουν τα σταφύλια τους στο οινοποιείο τρυγώντας όποτε πιστεύουν ότι θα επιτύχουν την τελειότερη δυνατή ωρίμανση.

Επιπρόσθετα, η πρώτη ύλη από έναν «απλό» αμπελώνα θα πληρωθεί σε καλύτερη τιμή ακόμα και από αυτή ενός Cru αν τα σταφύλια είναι καλύτερα, ενώ οι 9 single vineyard ετικέτες της συλλογής είτε θα παραχθούν όλες και θα τιμολογηθούν το ίδιο (όταν η χρονιά θεωρηθεί εξαιρετική) είτε δεν θα παραχθούν καθόλου και τα σταφύλια θα πάνε στο βασικό Barbaresco!

Αποτέλεσμα όλων τον παραπάνω είναι μια γκάμα με εντυπωσιακό μέσο όρο, που φυσικά προέρχεται αποκλειστικά από την ποικιλία Nebbiolo και η οποία αποτυπώνει τις διαφορές των ξεχωριστών terroir που βρίσκονται σε μια ζώνη που όλη και όλη καταλαμβάνει έκταση 2 * 2 χιλιομέτρων!

Ο PdB προκαλεί θαυμασμό ήδη με το Langhe Nebbiolo 2024 (8/10), μια cuvee που προέρχεται από τους αμπελώνες των μελών με ηλικία κάτω των 15 ετών και οινοποιείται αποκλειστικά σε ανοξείδωτες δεξαμενές. Είναι σχεδόν ροζέ στο χρώμα και σχετικά υδαρές στην μύτη, ωστόσο διαθέτει εντυπωσιακή εκφραστικότητα κόκκινων φρούτων, υπέροχες τανίνες, αιθέρια γλυκόπιοτη γεύση και αρκετά καλή διάρκεια.

Το Barbaresco είναι η πλέον εμβληματική ετικέτα και η πρώτη που ο παραγωγός κυκλοφόρησε πίσω στο 1958. Το 2022 (8,5/10) προέρχεται από διάφορους αμπελώνες του Barbaresco και ωριμάζει σε μεγάλα βαρέλια  συνδυάζοντας ωραιότατα δύναμη και δροσιά. Το μπουκέτο του είναι σύνθετο με ορυκτά και μπαχάρια να συμπληρώνουν τα αρώματα βατόμουρου και δέρματος, ενώ το στόμα αποτελεί υπόδειγμα παραδοσιακού χαρακτήρα. Σίγουρα είναι ικανό να εξελιχθεί για 5-10 ακόμα χρόνια στη φιάλη, ενώ κερασάκι στην τούρτα αποτελεί η (φοβερή για Barbaresco αυτού του επιπέδου) τιμή των 44€.

Το 2020 ήταν μια πολύ καλή χρονιά που οδήγησε στην κυκλοφορία των 9 Cru. To Barbaresco Cru Pora Riserva 2020 (8,5/10) προέρχεται από τον αμπελώνα των 10,7haπου είναι ένας από τους πλέον ιστορικούς όλου του Barbaresco. Το σχετικά ζεστό κλίμα που προσφέρει η γειτνίαση με τον ποταμό Tanaro και ο ΝΔ προσανατολισμός του το προικίζουν με άφθονες τανίνες και μετρημένη οξύτητα. Η μύτη του είναι γεμάτη βύσσινο, λουλούδια και μπαχάρια ενώ η γήινη διάστασή του εκφράζεται με στάχτη σε ένα σύνολο που θα φθάσει στην κορύφωσή του μετά το 2035.

Αντίθετα το αμπελοτόπι Muncagota των 4,5ha κοιτά την ανατολή ρουφώντας τον πιο κρύο, πρωινό ήλιο. Έτσι το Barbaresco Cru Muncagota  Riserva2020 (9/10) είναι λιγότερο εκφραστικό αλλά πιο φίνο, με τα αρώματα λεμονοθύμαρου και βιολέτας να κυριαρχούν. Η γεύση του είναι ιδιαίτερα αρμονική αφού παρουσιάζεται βελούδινη από την αρχή ως το τέλος, αφήνοντας μάλιστα μια υπέροχη πιπεράτη επίγευση. Προφανώς και αυτό δεν θα έχει κανένα πρόβλημα να ξεπεράσει την 10ετία.

Τέλος, το Barbaresco Cru Montefico Riserva  2013 (9,5/10) αποδεικνύει πόσο έντονα μπορεί ένα Barbaresco να εκφράσει την ευγνωμοσύνη του σε αυτούς που θα του χαρίσουν υπομονή και χώρο στην κάβα τους. Καρπός μόλις 3,86ha στα ανατολικά του χωριού προέρχεται από πλούσια σε ασβέστιο εδάφη που βρίσκονται σε υψόμετρο 230-260 μέτρων. Η μύτη είναι μεθυστική αφού χαρίζει την πίσσα και το άρωμα των βρεγμένων φύλλων με απερίγραπτα έντονο και πυκνό τρόπο, ενώ το στόμα είναι βελούδινο αλλά και όξινο μαζί. Όσο για τις τανίνες και την δομή, είναι αμφότερα αρκετά για να του χαρίσουν τουλάχιστον άλλα 10 χρόνια ζωής!

Πολλοί οινόφιλοι παρουσιάζονται προκατειλημμένοι απέναντι στους συνεταιρισμούς. Όμως και πολλοί εγχώριοι εκπρόσωποι κάνουν εξαιρετική δουλειά -εφάμιλλη καταξιωμένων ιδιωτικών οινοποιείων- και πολλοί εκτός Ελλάδας αριστεύουν στις περιοχές που δραστηριοποιούνται.

Η Ιταλία δίχως αμφιβολία μας προσφέρει τις περισσότερες αποδείξεις σε σχέση με οποιαδήποτε άλλη χώρα του κόσμου και ο Produttori del Barbaresco δεν αφήνει κανένα περιθώριο αμφισβήτησης. Όχι μόνο έχει συμβάλει τα μέγιστα στην αναγνώριση ενός εκ των σπουδαιότερων terroir του παγκόσμιου κρασιού αλλά μας προσφέρει και κρασιά μέγιστης ηδονής!

Τα κρασιά του Produttori del Barbaresco εισάγονται από την Uva Wines (211 0124293)