Πιστός στο Αθηναϊκό ραντεβού του ο αμπελώνας της Κρήτης, με τα ΟιΝοτικά Pro 2025 που διοργάνωσε η Genius in Gastronomy να είναι πιο εστιασμένος από ποτέ. Ο περιορισμός των 4 κρασιών έφερε τους 23 παραγωγούς του δικτύου Wines of Crete που συμμετείχαν στην έκθεση προ δύσκολης επιλογής, όμως σχεδόν σε όλες τις περιπτώσεις αυτή έγειρε υπέρ των γηγενών ποικιλιών.
Δύσκολη όμως ήταν και η δική μου επιλογή, έστω και αν δοκίμασα λίγο πάνω από τα μισά κρασιά της έκθεσης. Φυσικά ο συνολικός αριθμός έκανε σχετικά εύκολη την δοκιμή όλων, αλλά αποφάσισα να επικεντρωθώ στα λευκά της Κρήτης που τόσο αγαπώ και να τους δώσω περισσότερο χρόνο αλλά και περισσότερες γουλιές.
Και αυτά μου το ανταπέδωσαν με όμορφη οξύτητα, εντυπωσιακή για το ζεστό κλίμα του νησιού ζωντάνια και φυσικά τον μοναδικό χαρακτήρα των ντόπιων ποικιλιών. Μάλιστα το επίπεδο ήταν τόσο υψηλό που ακόμα και τα κρασιά του …κατωφλιού 7,5/10 που συμπεριελήφθησαν στην παρακάτω προσωπική επιλογή περισσότερο φλέρταραν προς το 8, αφήνοντας εκτός τα καθαρά 7,5αρια!
Το Βιδιανό απέδειξε και πάλι γιατί είναι το πιο πολύτιμο πετράδι του κρητικού αμπελώνα, με πολύ υψηλό μέσο όρο και πολλά κρασιά που δεν έκρυβαν την νιότη τους εκλιπαρώντας για μεσοπρόθεσμη παλαίωση 2-4 ετών.
Το Δάφνιος Λευκό 2024 (8/10) του Νίκου Δουλουφάκη εκφράζει όσο κανένα την τυπικότητα της ποικιλίας βρισκόμενο στο απόλυτο μέσο του γευστικού φάσματος και χαρίζοντας σχετικά απλόχερα τον χαρακτήρα κίτρινων και λευκόσαρκων φρούτων καθώς και του βουτύρου. Ακόμα πιο εξωστρεφές το Βιδιανό 2024 (8/10) του Ζαχαρία Διαμαντάκη, που επιπλέον φέρνει στο νου μνήμες αρμπαρόριζας.
Αντίθετα πιο ντροπαλές εμφανίζονται προς το παρόν οι προτάσεις των Χαραλαμπάκη και Πατεριανάκη. Το Βιδιανό 2024 (8/10) του πρώτου ρεφάρει την ντροπαλοσύνη άχυρου και κίτρινων φρούτων με δυνατό στόμα και flavor, ενώ κάτι ανάλογο (σε πιο ανθώδη κατεύθυνση) ισχύει και με το Βιδιανό 2024 (8/10) από το ιστορικό οινοποιείο των Μελεσσών.
Το τρομακτικά φορμαρισμένο οινοποιείο Κλάδος εκπροσωπεί επάξια την πατρίδα της ποικιλίας Ρέθυμνο –δυστυχώς τον πιο «καθυστερημένο» οινικά νομό της Κρήτης- με το εντυπωσιακό σε όγκο, έντονο σε flavor και φυτικό σε χαρακτήρα White Diva 2024 (8/10).
Το οινοποιείο Λυραράκη δημιουργεί συχνά cuvee από Βιδιανό, με το Batch No 006 Vidiano Koules 2024 (8/10) να είναι από τις πλέον πρόσφατες. Προερχόμενο από το ομώνυμο plot στην Αγία Βαρβάρα Ηρακλείου και ωριμασμένο σε βαρέλι, συνδυάζει αγριάδα με βουτυράτο χαρακτήρα και βελούδινο τελείωμα. Ανάλογο προφίλ διαθέτει και ο κορυφαίος εκπρόσωπος των Χανίων, το Ελιά 2025 (8,5/10) των Αμπελώνων Καραβιτάκη, με την συμπύκνωση και τον πλούτο να φθάνουν σε υψηλότατα επίπεδα.
Παραπονεμένοι από το Βιδιανό δεν θα μείνουν ούτε οι φίλοι των orange, αφού το Οινοποιείο Αγγελάκη με το Takimi Orange Βιδιανό 2023 (8/10) βάζει την ποικιλία να τακιμιάσει με αμφορέα, προσφέροντας μια cuvee ελεγχόμενης οξείδωσης αρκούντως καλή ακόμα και για τους εχθρούς του στυλ!
Ίσως το μεγαλύτερο ενδιαφέρον για τους παραγωγούς μετά το Βιδιανό να συγκεντρώνει το Μοσχάτο Σπίνας αφού η αρωματική ποικιλία διαθέτει την ικανότητα να συνδυάσει ξεμυαλιστικό ανθικό χαρακτήρα με γευστική υπόσταση και διάρκεια. Η πλέον κλασική απόδειξη αυτού είναι το υπέροχο Μοσχάτο Σπίνας 2024 (8/10) του Στραταριδάκη, ενώ το νοτιότερο οινοποιείο της Ευρώπης ρισκάρει προσφέροντας και το Ίνατος 2021 (8/10), μια βαρελάτη, παλαιωμένη αλλά ολοζώντανη cuvee. Αν το αγιόκλημα κυριαρχεί στα προηγούμενα Μοσχάτα Σπίνας το τριαντάφυλλο οργιάζει στο Silva Psithiros 2024 (8/10) της Ειρήνης Δασκαλάκη, ενώ όσοι ψάχνουν μια ελαφριά, διακριτική και λεμονάτη εναλλακτική ας αναζητήσουν το Zelos 2024 (7,5/10) του Ντουράκη από την ποικιλία Malvasia Aromatica και το υφάλμυρο Malva 2024 (7,5/10) από την το οινοποιείο Ιδαία Οινοποιητική και τον κλώνο Malvasia di Candia.
Το πρώτης γραμμής οινοποιείο από το Βενεράτο Ηρακλείου έχει βαλθεί εδώ και χρόνια να με πείσει ότι το Θραψαθήρι διαθέτει τουλάχιστον ανάλογη στόφα με αυτή του Βιδιανού και με το υπέροχα τροπικό Θραψαθήρι 2024 (8/10) το καταφέρνει ξανά. Όχι βέβαια ότι αυτό χρειάζεται μεγάλη προσπάθεια, ειδικά όταν δοκιμάζω και άλλους άξιους εκπροσώπους όπως το ισορροπημένο, βανιλάτο Θραψαθήρι 2023 (8/10) του οινοποιείου Αμαργιωτάκη που ωριμάζει σε βαρέλι για 4 μήνες.
Η Κρήτη διαθέτει πολύ ανοιχτόχρωμα ερυθρά σταφύλια, οπότε ο πειρασμός για λευκές οινοποιήσεις είναι μεγάλος. Οι παραγωγοί ευτυχώς δεν αντιστέκονται στην αμαρτία και το αποτέλεσμα τους δικαιώνει, αφού τόσο το Λιάτικο Blanc de Noir 2024 (8/10) του Χαραλαμπάκη που φλερτάρει με το orange, όσο και το Pavo 2024 (8/10) του Ντουράκη από το Χανιώτικο Ρωμέικο μπολιάζονται με ..ερυθρό νεύρο και γευστικό μάκρος.
Ο πλούτος των ντόπιων ποικιλιών δεν αφήνει και πολλά περιθώρια σε ξενόφερτα σταφύλια, όμως οι επιδόσεις αυτών που εγκλιματίζονται καλά στην Κρήτη δεν περνούν απαρατήρητες. Γιατί πώς να προσπεράσεις το Ασύρτικο του νησιού όταν η πετρόλ εκρηκτικότητα του Στραταριδάκης, Ασύρτικο 2023 (8/10), η λουλουδάτη, βελούδινη συμπύκνωση του Δουλουφάκης, Alegro 2024 (8/10) και η λεμονάτη, τανικότητα του Φραγκόσπιτο, Ασύρτικο 2024 (7,5/10) είναι τόσο υπέροχες;
Ίσως κάποιος σκεφθεί ότι η ποικιλιακή σαφήνεια όλων των υπέροχων ετικετών που αναφέρθηκαν παραπάνω αδυνατίζει το αφήγημα των blend. Όμως το κάθε αφήγημα ξεκινά από τις επιδόσεις μέσα στη φιάλη και σε αρκετές από τις κρητικές συμπράξεις αυτές είναι εντυπωσιακές.
Το οινοποιείο του Κλάδου θα μπορούσε να ζει μόνο από τα στοιχήματα, αφού το εκπληκτικό (σχεδόν ισόποσο) blend Μοσχάτου Σπίνας / Βιδιανού The Great Hawk 2024 (8,5/10) φωνάζει Νέα Ζηλανδία με την εκρηκτικότητα πράσινης πιπεριάς! Από την άλλη στο Sophia 2024 (7,5/10) η Ευφροσύνη έχει κατεβάσει το βαρέλι και έχει ανεβάσει την φρεσκάδα, με αποτέλεσμα αυτή η σύμπραξη Chardonnay/ Βιδιανού να έχει αλλάξει κατηγορία! Τέλος το Μελισσινός 2024 (8/10) του οινοποιείου Πατεριανάκη συνδυάζει οξύτητα, βοτανικότητα και ελαφράδα από το Sauvignon Blanc με μαλακό φρούτο από το Θραψαθήρι σε ένα όμορφο γλυκόξινο σύνολο.