Είμαι στο El Venizelos, στο γκισέ της Lufthansa, και μια πελάτισσα ρωτάει τη συνοδό εδάφους πόση διαφορά ώρας έχουμε με τη Γερμανία. «Είναι μία ώρα πίσω», απαντά, «και δέκα χρόνια μπροστά», σκέφτομαι μέσα μου.
Στην πραγματικότητα η Γερμανία δεν είναι δέκα χρόνια μπροστά, αλλά πολύ περισσότερο. Βασικά οι κάτοικοί της ζουν σε άλλο, παράλληλο με το δικό μας σύμπαν, και συχνά αναρωτήθηκα όσο ήμουν στη χώρα του Γκαίτε, πώς να αισθάνονται άραγε οι Γερμανοί όταν επισκέπτονται την Ελλάδα; Εμείς θαυμάζουμε την τάξη και την ικανότητά τους να οργανώνουν τα πάντα, αναγνωρίζοντας ταυτόχρονα μέσα μας το τίμημα που πληρώνουν γι’ αυτό ― τίμημα που σε καμία περίπτωση δεν είμαστε έτοιμοι να πληρώσουμε, όποιο και να είναι το αντάλλαγμα. Εκείνοι, πάλι, βλέπουν άραγε πίσω από το χάος, τη βρώμα και την ασχήμια των πόλεών μας, τα προτερήματα εκείνα του χαρακτήρα μας, για τα οποία είμαστε τόσο υπερήφανοι; Σε κάθε περίπτωση είμαστε τόσο, μα τόσο διαφορετικοί λαοί!
Βρέθηκα για λίγες μέρες στο μικρό οινοποιητικό χωριό Deidesheim (περίπου 1,5 ώρα από τη Φρανκφούρτη, στη Ρηνανία-Παλατινάτο), φιλοξενούμενος από το διαγωνισμό Mundus Vini που γίνεται λίγα χιλιόμετρα πιο εκεί, στην κωμόπολη Neustadt an der Weinstraße. Που σημαίνει «Νεάπολη στο Δρόμου του Κρασιού». Και τι δρόμος κρασιού! 85 χιλιόμετρα αυτοκινητόδρομου και εκατοντάδες χιλιόμετρα μονοπατιών και ποδηλατοδρόμων που διασχίζουν χιλιάδες στρέμματα αμπελώνα και γραφικά χωριά. Είναι ο πιο παλιός «Δρόμος του Κρασιού» της Ευρώπης, σχεδιασμένος το 1935.
Το τελευταίο Σαββατοκύριακο του Αυγούστου είναι κάτι σαν «Γιορτή του Κρασιού» σε όλη την περιοχή και ο κόσμος είχε ξεχυθεί στους δρόμους. Οινοποιεία παντού, με ανοιχτές τις πόρτες και τραπεζοκαθίσματα έτοιμα να υποδεχθούν τον επισκέπτη για μια απλή γευστική δοκιμή ή και κανονικό φαγητό. Οι υπαίθριες μπιραρίες και τα καφέ στις πλατείες των χωριών είναι γεμάτα, παντού ποδηλάτες, δρομείς, οικογένειες, άνθρωποι όλων των ηλικιών, οδηγοί vintage Porche και Mercedes που έχουν βγει βόλτα με τις αντίκες τους και παραδίπλα Χαρλεάδες, απολαμβάνουν όλοι τις τελευταίες ζεστές μέρες του καλοκαιριού, μέσα σε μια βουκολική μεν, αλλά εξαιρετικά πολιτισμένη και εξεζητημένη ατμόσφαιρα.
Καθόμαστε, μια παρέα Ελλήνων, σε ένα μικρό weinbar του Deidesheim το οποίο, απ’ ότι φαίνεται, ανήκει σε παραγωγό κρασιού, αφού πουλάει μια μόνο μάρκα κρασιών, εκείνα της οικογένειας Weisbrodt. Ξεκινάμε με ένα ποτήρι ρίσλινγκ, που η σερβιτόρα μάς φέρνει σε μια πολύ όμορφη ατομική καράφα της Schott-Zwiesel, με το αντίστοιχο ποτήρι. Καλό, δίχως άλλο. Εξάλλου πολύ φτηνό. Ζητάμε μια φιάλη ανώτερης ποιότητας και έρχεται, γεμάτος περιέργεια, ο ίδιος ο ιδιοκτήτης. Νέο παιδί, μοιάζει φοιτητής. Μας φέρνει ένα εξαιρετικό ρίσλινγκ του 2007 από συγκεκριμένο αμπελοτόπι («να, από εκείνη κει την πλαγιά», δείχνει με το δάχτυλό του το βουνό), το οποίο μας χρεώνει μόνο 20 ευρώ (τη φιάλη των 75cl). Το συνοδεύουμε με κρύα αλλαντικά και κάτι ελιές από κονσέρβα, που δεν τρώγονται. Φεύγοντας, δύο από την παρέα μας ζητούν να αγοράσουν για το σπίτι από μία φιάλη και ο κ. Weisbrodt απαντά πως αν και η εσοδεία 2007 δεν είναι πλέον για πώληση εκτός καταστήματος, θα κάνει την εξαίρεση. Τελικά τις κάνει δώρο, όταν μαθαίνει πως οι αγοραστές είναι οινολόγοι, επομένως «συνάδελφοι». Φεύγουμε, τρικλίζοντας επάνω στα ποδήλατά μας, εντυπωσιασμένοι από τη γερμανική φιλοξενία.
Οι Γερμανοί λατρεύουν την οργάνωση. Πιο συγκεκριμένα, λατρεύουν τη διαδικασία της οργάνωσης. Όταν πρωτοεπισκέφθηκα το διαγωνισμό Mundus Vini πριν από καμιά δεκαριά χρόνια ― μόλις ξεκινούσε ― θαρρείς πως οι οργανωτές είχαν βάλει μοναδικό τους στόχο να είναι «καλύτεροι» απ’ όλους τους άλλους διαγωνισμούς. Έτσι, εγκαινίασαν διάφορες «βελτιώσεις» (π.χ. ένα σύστημα που προέβαλλε σε μια γιγαντο-οθόνη διάφορες, τυχαίες, βαθμολογίες κριτών, την ώρα που εξελισσόταν η γευσιγνωσία), που συχνά δεν είχαν καμία ουσιαστική επιρροή επί των αποτελεσμάτων, αλλά εντυπωσίασαν τους πάντες. Και ούτω καθεξής. Σήμερα, οι οργανωτές ωρίμασαν και έχουν λίγο-πολύ κατασταλάξει σε αυτό που θέλουν, το οποίο είναι, ειρήσθω εν παρόδω, πολύ καλά οργανωμένο. Από την άλλη, διαπίστωσα πως ενώ επιζητούν την κριτική (προτάσεις για βελτιώσεις), ως Γερμανοί (;) δεν τη δέχονται εύκολα. Ακόμα και όταν κάνουν λάθος, τους είναι εξαιρετικά δύσκολο να το παραδεχθούν. Υπάρχει ένας τρόπος, ο δικός τους. (Στον προθάλαμο του χώρου όπου γινόταν ο διαγωνισμός, υπήρχε ένα σταντ με τον χορηγό ποτηριών, εταιρεία Schott-Zwiesel. Ο υπεύθυνος του σταντ ήταν ένας κύριος τα αγγλικά του οποίου ήταν lower than Lower. Όταν ρώτησα τον υπεύθυνο του διαγωνισμού τι νόημα έχει να στέλνουν οι χορηγοί σε έναν διεθνή διαγωνισμό, όπου συμμετέχουν πάνω από 200 μη Γερμανοί κριτές, έναν άνθρωπο ο οποίος μιλά μόνο Γερμανικά, μου απάντησε πως έκανα λάθος και πως ο συγκεκριμένος κύριος μιλούσε τα αγγλικά μια χαρά!).
Σε ό,τι αφορά το διαγωνισμό Mundus Vini, είναι ένας καταξιωμένος πλέον διαγωνισμός, που προσελκύει δείγματα απ’ όλες τις οινοπαραγωγικές χώρες του κόσμου, δεδομένης της βαρύτητας της γερμανικής οινικής αγοράς. Δοκίμασα, ανάμεσα σε άλλα, καμπερνέ από την Αυστραλία ― έξοχα στο σύνολό τους ― απέσπασαν με μεγάλη ευκολία δεκάδες μετάλλια, Soave από τη Βενετία που δεν πινόντουσαν (αναρωτιέται κανείς ποιος ο λόγος ύπαρξής τους), τεμπρανίγιο από τη Μάντσα της Ισπανίας (μπράβο στους Ισπανούς) και θεσπέσια γλυκά κρασιά από την Αλσατία και τη Γερμανία που με ευκολία σάρωναν τα χρυσά και τα «διπλά χρυσά» μετάλλια. Ελληνικά κρασιά δοκίμασαν άλλοι, απονέμοντας μερικά αργυρά και ελάχιστα χρυσά· φαίνεται πως θα είναι φτωχή σε μετάλλια η συγκομιδή φέτος για το ελληνικό κρασί, η παρουσία του οποίου ήταν ούτως ή άλλως ισχνή, αφού για πρώτη μάλλον φορά ακόμα και η Τουρκία μας ξεπέρασε σε αριθμό δειγμάτων.
*Στην φωτογραφία παρουσίασης του άρθρου εικονίζεται το μεγαλύτερο βαρέλι κρασιού στον κόσμο που λειτουργεί ως εστιατόριο και βρίσκεται στον δρόμο του κρασιού του Παλατινάτου!