Μια δεκαετία που σημαδεύτηκε από σημαντικές αλλαγές στο στυλ, τη χρήση νέων υλικών και την πολιτιστική σημασία των ενδυμάτων. Χαρακτηρίστηκε επίσης από ένα μείγμα στρατιωτικής έμπνευσης ενδυμάτων, προσεγμένης εμφάνισης στην καθημερινή ένδυση και κομψότητας όσον αφορά στην πιο επίσημη ανδρική ενδυμασία. Μια εποχή μεταμόρφωσης για την ανδρική μόδα, που σημαδεύτηκε με τη μετάβαση από τη λιτότητα του πολέμου στις απαρχές των ευαισθησιών του μοντέρνου στυλ. Κράτησε από τις παρυφές του τέλους του τριάντα, την ανδρική σιλουέτα με τους φαρδείς ώμους και την ελαφρώς πιο στενή μέση, αποθέωσε τα double breasted κοστούμια, τα bomber jacket και τα καπέλα Fedora, ενώ, θέτοντας σαφώς τα θεμέλια για τη σύγχρονη ανδρική μόδα, έδωσε έμφαση στη λειτουργικότητα και τη φινέτσα.
Όπως κάθε δεκαετία, η ανδρική μόδα του 1940 δεν αφορούσε μόνο στα ρούχα. Ήταν μια δεκαετία που αντανακλούσε παράλληλα το κοινωνικό και πολιτικό κλίμα της περιόδου. Οι άνθρωποι μετά τον πόλεμο είχαν ανάγκη να «βγουν προς τα έξω», και να προβάλλουν την ατομική τους έκφραση, ακόμα και μέσω της ένδυσης, επηρεασμένοι από τις έντονες κοινωνικές αντιθέσεις. Καθώς όμως τα πρώτα χρόνια οι περιορισμένοι οικονομικοί πόροι είχαν οδηγήσει τις Ηνωμένες Πολιτείες, το Ηνωμένο Βασίλειο και όχι μόνο, σε περιορισμούς υφασμάτων, υπαγορεύοντας παράλληλα πιο απλά σχέδια ενδυμάτων, μεταπολεμικά το σκηνικό αλλάζει.
Στην επιφάνεια έρχονται πιο τολμηρά σχέδια που απομακρύνουν τη λιτότητα και μαζί της τις ζοφερές αναμνήσεις. Για τις γυναίκες, τα τέλη της δεκαετίας του 1940 σηματοδότησαν την αρχή μιας στροφής προς πιο θηλυκές σιλουέτες, που μεταξύ άλλων, χαρακτηρίστηκαν και από την κυκλοφορία της συλλογής «New Look» από τη θρυλική μάρκα μόδας Dior. Η ανδρική μόδα άρχισε επίσης να πειραματίζεται με ακόμα ευρύτερους ώμους, πιο καθορισμένη μέση και πιο γεμάτα παντελόνια, θέτοντας τις βάσεις για την ευημερία της δεκαετίας του 1950. Παρόλα ταύτα, η περιορισμένη ποικιλία υφασμάτων ενός μεγάλου μέρους της δεκαετίας του 1940, θα λέγαμε ότι υπήρξε η εποχή της αριστοκρατικής καινοτομίας, αισθητικά τουλάχιστον.
Μερικές από τις βασικές λεπτομέρειες της
ανδρικής μόδας εκείνης της περιόδου, που μέχρι σήμερα αποτελούν στοιχεία της
κλασσικής ανδρικής ένδυσης, είναι τα ψηλόμεσα και φαρδιά παντελόνια, τα άνετα
παλτό με μεγάλο πέτο, τα καρό πουκάμισα και τα λευκά με μυτερό γιακά, οι φαρδιές
γραβάτες και τα παπούτσια Oxford, συχνά δίχρωμα. Αυτός είναι εξάλλου ο λόγος, που η συγκεκριμένη
δεκαετία, θεωρείται ότι άνοιξε το δρόμο για την ένδυση του σύγχρονου
τζέντλεμαν, και αναφέρεται συχνά ως η τελευταία δεκαετία ουσιαστικής πολυπλοκότητας
στο ανδρικό στυλ.
Είναι η εποχή που σηματοδότησε επίσης την εμφάνιση των ανδρικών πλεκτών, επηρεασμένη ίσως από τις ανάγκες του πολέμου για ζεστασιά και την επακόλουθη μεταπολεμική περίοδο ανάκαμψης. Τα πουλόβερ δεν ήταν απλώς μια δήλωση μόδας, αλλά ένα απαραίτητο κομμάτι layering. Η παγκόσμια διάδοση του πουλόβερ με λαιμόκοψη, που φοριόταν συχνά πάνω από ένα πουκάμισο με γιακά, το οποίο προσέθετε μια πινελιά εκλεπτυσμένου στυλ στο καθημερινό ντύσιμο, ήταν συχνό συμπλήρωμα του ενδυματολογικού στυλ. Ένα στυλ που ευνοήθηκε από εργαζόμενους σε μεγάλες εταιρείες και ακόμα περισσότερο από ακαδημαϊκούς, μια και συμβόλιζε τη διανόηση και την τότε σύγχρονη κοινωνική κουλτούρα. Τα υπερμεγέθη κοστούμια που συναντάμε στις σύγχρονες επιδείξεις των οίκων μόδας, εκείνη την περίοδο εμφανίστηκαν αρχικά, όπως και οι ζακέτες από χοντρή πλέξη, που ειδικά φέτος, κυριάρχησαν σχεδόν σε όλες τις ανδρικές τις φετινές ανδρικές συλλογές.
Όσο και να ανατρέξουμε στην ιστορία της ανδρικής μόδας, δεν συναντάμε άλλη δεκαετία με αυτή την επιρροή, ακόμα και στα αξεσουάρ της ανδρικής ένδυσης. Μανικετόκουμπα, δερμάτινα γάντια, χαρτοφύλακες και πορτοφόλια, υπήρξαν δημοφιλή στοιχεία που πρόσθεσαν ένα ακόμα twist φινέτσας στο ανδρικό στυλ και συναντάμε μέχρι σήμερα, και με πολλές εκδοχές τους, στις προτάσεις των σύγχρονων οίκων.